در سالگرد سرنگونی پرواز اوکراین، خانواده‌های قربانیان خواستار عدالت شدند

فوریه ۲۰۲۱ 

در سالگرد فاجعه سرنگونی پرواز اوکراین، این خبر دوباره به سرخط خبرهای کانادا بازگشت. تمامی رسانه های کانادا از جمله رسانه های محلیِ بریتیش کلمبیا، خبر ها، تحلیل ها و گزارش های بسیاری دربارهٔ این فاجعه منتشر کردند و با بسیاری از ایرانیان و کارشناسان مطلع و مرتبط با این حادثه مصاحبه کردند. در سراسر کانادا علاوه بر مقامات رسمی و رسانه ها، بسیاری از مردم نیز همدردی خود را با بستگان قربانیان این فاجعه اعلام کردند. دولت کانادا این واقعه را یک تراژدی ملی نامیده و به این مناسبت روز ۸ ژانویه را در تقویم کانادا «روز ملی قربانیان حوادث هوایی» نامگذاری شده است.

در اثر سرنگونی هواپیمای خطوط اوکراین در روز ۸ ژانویه ۲۰۲۰ بر فراز تهران که با دو موشک سپاه پاسداران هدف قرار گرفت همهٔ ۱۷۶ سرنشینِ هواپیما کشته شدند.

مسئولان جمهوری اسلامی سه روز نخستِ پس از ساقط کردن هواپیما، با کتمان حقیقت، علت را سانحه هوایی ذکر می کردند؛ اما پس از فشارهای بین المللی، از جمله پیگیری های دولت کانادا، فرماندهٔ هوافضای سپاه عنوان کرد که هدف قرار دادن این هواپیما «سهوی» بوده و پدافند سپاه پاسداران آن را با یک موشک کروز «اشتباه» گرفته است.

ماه پیش دولت جمهوری اسلامی۱۵۰هزار دلار غرامترا برای هر خانواده در نظر گرفت. اما خانواده ها و مقامات دولت های کانادا و اوکراین گفتند آن ها خواستار اجرای عدالتند و «هنوز نمی توان در مورد میزان غرامت صحبت کرد».

به گزارش رویترز رالف گودیل (Ralph Goodale) وزیر سابق کابینهٔ دولت کانادا که مسئول کمک به خانواده های قربانیان است، گفت که میزان غرامت باید در جریان مذاکرات ایران و پنج کشوری که شهروندان آنها کشته شده اند تعیین شود و بحث درباره میزان غرامتی که باید به بستگان قربانیان پرداخت، هنوز زود است.

اغلب خانواده های داغدار اعلام کرده اند که نخست باید مقصرین این جنایت شناسایی، معرفی و مجازات شوند، سپس دربارهٔ غرامت بحث کرد. بسیاری از بستگان قربانیان بر این باورند که اصابت دو موشک سپاه پاسداران به این هواپیمای مسافربری عمدی بوده است.

مسئولان جمهوری اسلامی بر خطای انسانی در بوجود آمدن این فاجعه پافشاری می کنند بدون آنکه مقصر اصلی را معرفی کنند و به انبوهِ سوالات خانواده ها و دولت های ذی نفع پاسخ دهند. اما فرانسوا فیلیپ شامپین (François-Philippe Champagne) ، وزیر خارجهٔ کانادا، گفته است که باور ندارد ساقط کردن پرواز شماره ۷۵۲ اوکراین در اطراف تهران، ناشی از خطای انسانی بوده باشد و افزوده «ما رژیم ایران را براساس عملکردش قضاوت می کنیم و نه براساس حرف.»

جاستین ترودو (Justin Trudeau)، نخست وزیر کانادا نیز گفته که خانواده های قربانیان، شایستهٔ دریافتِ پاسخ درخور هستند. او طی یک جلسهٔ آن لاین با خانواده های بازماندگان، در روز پنجشنبه ۷ ژانویه، ضمن ابراز همدردی با آنان، بار دیگر به ایشان اطمینان داده است که به پشتیبانی از آنان ادامه می دهد و تاروشن شدن همه ابعاد ماجرا از پیگیری دست نمی کشد.

اغلبِ مراسم سالگرد قربانیان به دلیل شیوع کووید-۱۹ به صورتِ مجازی برگزار شد. هرچند بسیاری از خانواده های قربانیان و ایرانیان دیگر در تورنتو مقابل شهرداری این شهر تجمع کردند و خواستار پیگیری بیشتر دولت کانادا شدند. در ونکوور هم دها مراسم بزرگداشت به صورت آن لاین، به یادبود قربانیان این فاجعه برگزار شد و مردم یاد و خاطره آنان را گرامی داشتند.